Trong thời đại truyền thông, quảng cáo ngày càng “lên ngôi” như hiện nay, Thiết kế đồ họa đã trở thành một ngành nghề quen thuộc và được nhiều người ưa chuộng. “Thiết kế đồ họa” là khái niệm có nội hàm rộng, phản ánh một phần của lĩnh vực thiết kế sáng tạo. Người làm sáng tạo nghệ thuật thường có điểm xuất phát là cảm xúc về một sự vật, hiện tượng nào đó, để rồi những ý tưởng thiết kế được hình thành và thăng hoa.
Với một người làm trong lĩnh vực nghệ thuật, cảm xúc và ý tưởng là điều không thể thiếu và có thể đến bất cứ lúc nào. Họ có thể nhận ra nét đáng yêu hay vẻ đẹp tiềm ẩn của một sự vật, hiện tượng mà không phải bất cứ ai cũng nhận thấy, và thổi sự sống vào tác phẩm của mình. Từ cảm xúc đến ứng dụng là cả một quá trình dài, tuy nhiên, với mục tiêu phục vụ cho cuộc sống con người, mỹ thuật ứng dụng luôn coi trọng những cảm xúc có khả năng phát triển thành ý tưởng thiết kế và có thể thực thi thành những sản phẩm có tính ứng dụng cao.
Sinh viên ngành Thiết kế đồ họa của Khoa Mỹ thuật Công nghiệp, trường Đại học Văn Lang đồng hành với quy luật sáng tạo nghệ thuật nói trên và có hướng đi vững chắc trên con đường sáng tạo, thông qua việc thực hiện các đồ án. Được đào tạo theo mục tiêu “mỹ thuật ứng dụng”, sinh viên đã nắm vững một nguyên tắc, cũng chính là nguyên lý sáng tạo: cảm xúc có được thăng hoa trong thiết kế hay không chính là do mảng đề tài của họ có tính ứng dụng cao và đáp ứng được nhu cầu cuộc sống hay không.
Hiện nay, nhu cầu của cuộc sống ngày càng trở nên phong phú, đa dạng, đòi hỏi người thiết kế phải bám sát thực tế và đảm bảo được tính thiết thực khi lựa chọn đề tài. Đợt bảo vệ và triển lãm đồ án tốt nghiệp của sinh viên ngành Thiết kế Đồ họa tháng 7 năm 2011 vừa qua chính là một dấu hiệu đáng mừng cho khoa Mỹ thuật Công nghiệp trong việc định hướng và đào tạo. Từ những lựa chọn khác nhau, hầu như sinh viên đã bao quát được hết những mảng đề tài quan trọng, đáng quan tâm của xã hội ngày nay.
Đề tài: "Quyền sống cho thai nhi" – sinh viên Lê Thiện Tâm
Các vấn đề về xã hội là một khía cạnh khó nhưng cũng được nhiều sinh viên quan tâm và lựa chọn. Có đề tài là lời kêu gọi, tuyên truyền, quảng bá truyền thông cho những hoạt động cần đến sự hưởng ứng, tham gia của đông đảo mọi người; có đề tài như gióng lên một tiếng nói, một làn sóng thức tỉnh hoặc cảnh báo con người về những hiện tượng đang nhức nhối, cần được nhận thức và đối mặt. Đó là đề tài “Thay đổi quan điểm nhận thức về tác hại của thuốc lá” của sinh viên Phạm Xuân Đinh Lăng xuất phát từ nỗi đau, sự sợ hãi của chính bản thân khi có người thân bị nghiện thuốc lá. Hay sinh viên Nguyễn Thị Bích Chi đã chọn đề tài về bạo lực trong học đường vì trước đây bản thân từng là nạn nhân, và đến khi bạo lực học đường bùng phát như một vấn nạn, Chi đã nung nấu, quyết tâm chọn và thực hiện đồ án tốt nghiệp này. Hay đó là sự chia sẻ và đòi hỏi về quyền sống, quyền tồn tại của mỗi sinh linh thông qua đề tài “Quyền sống cho thai nhi” của sinh viên Lê Thiện Tâm… Điều đáng mừng ở đây là sinh viên đã bắt nhịp vào nghệ thuật từ chính những cảm xúc có thật của bản thân, và thông qua những bản thiết kế, lan truyền thành những hiệu ứng lớn hơn đến những người khác.
Đề tài: "Thay đổi quan điểm về nhận thức về tác hại của thuốc lá" – sinh viên Phạm Xuân Đinh Lăng
Những giá trị của cảm xúc đã được các họa sỹ Thiết kế Đồ họa khai thác, thể hiện dưới nhiều góc độ, khía cạnh khác nhau, “mổ xẻ” vấn đề thành những mối quan tâm có khi rất bé nhưng lắng đọng và sâu sắc, đã làm cho các mảng đề tài càng thêm phong phú, có chiều sâu và giàu sức thuyết phục. Đồng thời, thông qua kỹ thuật thể hiện, người họa sỹ đã mang cảm xúc họ cảm nhận được từ cuộc sống truyền tải vào những mảng màu, đường nét, hình ảnh tượng trưng… khiến người xem bị ấn tượng, có thể hiểu và nhớ ngay vấn đề họ muốn truyền thông. Cảm xúc càng thăng hoa khi nó được lan tỏa rộng khắp cộng đồng, vì chính khi đó, tính ứng dụng của sản phẩm đồ họa trở nên rộng rãi và thiết thực hơn.
Bên cạnh đó, các họa sỹ Thiết kế Đồ họa đã vận dụng tài tình ngôn ngữ của màu sắc để khơi dậy cảm xúc của người xem thông qua những nhân vật được hoạt hình hóa, hình tượng hóa thể hiện bản sắc văn hoá riêng, như đề tài “Hệ thống đồ họa nhà hát múa rối nước Rồng Vàng” của sinh viên Trần Xuân Ân. Hay “Café Coc” của sinh viên Phan Thị Ngọc Ý là một đề tài tốt đã khai thác được nét văn hóa đặc trưng của Thành phố Hồ Chí Minh. Nhìn vào toàn cảnh đồ án, người xem sẽ nhận ra đây là một bài hát không viết bằng lời mà thông qua hình ảnh đã thể hiện được những giai điệu thăng trầm, vút cao của một nhịp sống thành phố đầy năng động.
Tính ứng dụng của các đồ án Thiết kế Đồ họa còn thể hiện ở một mảng đề tài lớn và khá phổ biến trong thời đại truyền thông hiện nay là nhận diện và quảng bá thương hiệu. Mảng đề tài này đòi hỏi các họa sỹ thiết kế phải hiểu biết, nắm rõ về khả năng ứng dụng, thực thi của một chiến lược quảng cáo và truyền thông hiệu quả, đòi hỏi có sự nghiên cứu cụ thể về thị trường và tâm lý khách hàng. Thông qua những đồ án, sinh viên ngành Thiết kế Đồ họa trường Đại học Văn Lang đã đáp ứng được những yêu cầu khắt khe đó. Có thể kể đến một số đồ án tiêu biểu như: đồ án “Hệ thống nhận diện thương hiệu thanh long Bình Thuận” của sinh viên Lê Vũ Thanh Trúc, đồ án “Hệ thống nhận diện thương hiệu nước ép trái cây Tasty của TH Phát” của sinh viên Trần Thị Thái Trân, đồ án “Nhận diện thương hiệu hãng hoạt hình Simca Studio” của sinh viên Bùi Minh Thư…
Với vai trò là một người thiết kế đồ họa, sinh viên khoa Mỹ thuật công nghiệp trường Đại học Văn Lang đã thể hiện tốt những cung bậc cảm xúc của mình qua những mảng màu, hình ảnh, đường nét, bố cục và tạo nên sự truyền cảm, lay động người xem. Điều quan trọng ở đây là các bạn đã biết tìm thấy những cảm xúc thực của chính mình để khai thác và lan rộng nó, bằng cái tâm và sự sáng tạo của người nghệ sỹ, để đem lại những bản thiết kế, những sản phẩm có giá trị ứng dụng cao.
Nghệ thuật bao gồm cả những mảng tối và mảng sáng, bao giờ trong đó cũng có tồn tại những giá trị ảo, mơ hồ và phi lý; nhưng từ những cảm xúc thực và được phát triển thành những sản phẩm có giá trị thực tế, các sản phẩm thiết kế đồ họa giàu tính ứng dụng của sinh viên trường Đại học Văn Lang đã góp phần mang lại ý nghĩa đích thực của nghệ thuật – phục vụ cho cuộc sống con người.
Nguyễn Đắc Thái – Phó trưởng khoa Mỹ thuật Công nghiệp – Giảng viên ngành Thiết kế Đồ hoạ.
